Ιστορία

Η Κάθοδος των Ηρακλείδων δημιούργησε τα δωρικά κράτη της Μεσσηνίας, της Σπάρτης, του Αργούς, της Κορίνθου, της Επιδαύρου και το κράτος των Αιτωλο-ηλείων στην Ήλιδα.

ι Θεσσαλοί, οι οποίοι πριν κατοικούσαν στην Ήπειρο, κινήθηκαν και εισέβαλαν στη χώρα που από τότε ονομάστηκε Θεσσαλία. Δύο άλλα έθνη, τα οποία ήδη κατοικούσαν στη χώρα αυτή, οι Βοιωτοί και οι Δωριείς, έφυγαν από εκεί και κινήθηκαν προς το νότο, μετά την επιδρομή των Θεσσαλών. Οι Βοιωτοί κατέλαβαν τη Βοιωτία και οι Δωριείς τη Δωρίδα. Από τη Δωρίδα, έπειτα από κάποιο χρονικό διάστημα, πολλοί Δωριείς μαζί με Αιτωλούς εισέβαλαν στην Πελοπόννησο και κυρίευσαν το μεγαλύτερο μέρος της. Η επιδρομή αυτή των Δωριέων, η οποία είχε συνέπειες πολύ πιο σημαντικές από τις προηγούμενες, αποκαλείται και Κάθοδος των Ηρακλειδών, γιατί τα παιδιά του Ηρακλή, τα οποία στο παρελθόν είχαν διωχτεί μακριά από την Πελοπόννησο, πήραν πίσω τις πατρίδες τους με τη βοήθεια των Δωριέων και των Αιτωλών. Δημιούργησαν τα δωρικά κράτη της Μεσσηνίας, της Σπάρτης, του Αργούς, της Κορίνθου, της Επιδαύρου και το κράτος των Αιτωλο-ηλείων στην Ήλιδα.

Ο αρχαιότερος από τους μεγάλους Έλληνες ποιητές, στον οποίο αποδίδονται τα έπη Ιλιάδα και Οδύσσεια. Η ύπαρξη του αμφισβητήθηκε, αν και οι περί Ομηρου παραδόσεις φτάνουν μέχρι τον 7ο αιώνα π.Χ., ενώ πλούσιο βιογραφικό υλικό παραδίδουν οι επτά αρχαίοι Βίοι και ο Αγων (ανάμεσα στον Όμηρο και τον Ησίοδο). Αυτές οι πηγές, αν και χρονολογούνται στους ρωμαϊκούς χρόνους, στηρίζονται ασφαλώς σε παλαιότερο υλικό. Πάντως, σύμφωνα με τη σύγχρονη έρευνα, τα ομηρικά έπη τοποθετούνται -άρα και ο πιθανός ποιητής < οι πιθανοί ποιητές- στο δεύτερο μισό του 8ου αιώνα π.Χ. Για τη ζωή του ποιητή οι πληροφορίες είναι πολύ ασαφείς και αμφισβητήσιμες. Από όλες τις πόλεις που τον διεκδικούν -πάνω από δέκα- η Χίος και η Σμύρνη αιτιολογούν καλύτερα το λόγο για τον οποίο το κάνουν. Ως τόπος θανάτου του φέρεται η Ίος. Σήμερα η έρευνα αποδέχεται τη θεμελιώδη ενότητα των επών και κατ' επέκταση την ύπαρξη ενός ποιητή.

Οποιεσδήποτε και αν ήταν οι αιτίες της κατάρρευσης των υψηλά καλά οργανωμένων και αυστηρά ομογενοποιημένων μυκηναϊκών βασιλείων, η αποσύνθεσή τους προκάλεσε στους επόμενους αιώνες ανασφάλεια και σοκ. Η κοινωνία η οποία δημιουργήθηκε μετά την πτώση των ανακτόρων ήταν απλούστερη και περισσότερο διαχωρισμένη. Από τα ευρήματα γίνεται φανερό ότι στην ανατολική Ελλάδα οι επιζώντες προσπάθησαν να διατηρήσουν τα μυκηναϊκά έθιμα για μερικές ακόμη γενιές. Σε άλλες περιοχές, οι εναπομείναντες απομονώθηκαν τελείως αλλά  εξακολουθούσαν να ακολουθούν τα έθιμα των προγόνων τους. Πάντως το χαρακτηριστικό ήταν ότι σε όλους τους νέους οικισμούς η τεχνολογία οπισθοδρόμησε το ίδιο με την αρχιτεκτονική και γενικά παρατηρήθηκε μια υποχώρηση στο σύνολο του τρόπου ζωής.
Στη Μεσσηνία ειδικότερα, τα σημάδια ήταν περισσότερο εμφανή από άλλες περιοχές επειδή εκεί ο μυκηναϊκός πολιτισμός είχε φτάσει σε μεγάλη ανάπτυξη. Επειδή όλα τα τεκμήρια τα οποία υπάρχουν από τους σκοτεινούς αιώνες προέρχονται από τάφους είναι εξαιρετικά επικίνδυνο να μπορούμε να μιλάμε για ακριβή χρονολογικό καθορισμό των ευρημάτων. Στην περίπτωση όμως των Νιχωρίων υπάρχει πλήθος τεκμηρίων από τη σκοτεινή εποχή έτσι ώστε να μας δίνει τη δυνατότητα να έχουμε μια ολοκληρωμένη εικόνα  για τον οικισμό αλλά και για τη Μεσσηνία γενικότερα1.

Μια συγκλονιστική έκθεση του Αστυνόμου Κορώνης
Για τη θυσία του Παπαφλέσσα και των συντρόφων του στο Μανιάκι, έχουν γραφτεί πολλά. Το έγγραφο που ακολουθεί, δίνει μια άλλου είδους αυθεντική ιστορική εικόνα για το ζήτημα αυτό. Περιγράφει με απλό αλλά συγκλονιστικό τρόπο την εφιαλτική κατάσταση που επικρατούσε στη Μεσσηνία μετά την καταστροφή στο Μανιάκι και το άκουσμα του θανάτου του Παπαφλέσσα. Να τι έγραφε ο Αστυνόμος της Κορώνης: